Energiedashboard Nederland
Live overzicht van de Nederlandse elektriciteit — productie, energiemix, beursprijzen en CO2-uitstoot. Bronnen: NED.nl, EPEX & ENTSO-E, doorlopend ververst.
Elektriciteitsproductie vandaag
Procentuele verdeling
Stroomprijzen vandaag (EPEX beursprijs)
Prijzen voor morgen zijn nog niet beschikbaar. Deze komen meestal tussen 14:00 en 16:00 online.
Huidige energiemix
CO2-uitstoot
Internationale stroomflows
Grensoverschrijdende fysieke stroom per interconnector, gemiddeld over het laatste uur (ENTSO-E). Groen = NL exporteert, rood = NL importeert; lijndikte schaalt met het vermogen.
Laatst bijgewerkt: 18-07-2026 07:30.
Stroomprijs trend 7 dagen
CO2-intensiteit vs. buurlanden
Buurlandendata zijn jaargemiddelden 2024 (ENTSO-E). De NL-waarde is actueel op basis van de huidige productiemix.
Over de energiebronnen
Nederland gebruikt een diverse mix van energiebronnen voor de elektriciteitsproductie. Hieronder wordt elke bron toegelicht.
Windturbines op land zetten de kinetische energie van wind om in elektriciteit. Nederland heeft duizenden windturbines verspreid over het hele land, met name in open gebieden zoals polders en langs snelwegen.
Kenmerken
- Productie varieert sterk met de windsnelheid
- Gemiddeld vermogen per moderne turbine: 3-6 MW
- Belangrijke gebieden: Flevoland, Friesland, Noord-Holland
Toekomst
- Vervanging van oudere turbines door krachtigere modellen (repowering)
- Groeiend maatschappelijk debat over landschappelijke impact
Offshore windparken in de Noordzee leveren een steeds groter aandeel van de Nederlandse elektriciteitsproductie. De wind op zee is stabieler en harder dan op land.
Kenmerken
- Grotere turbines mogelijk: 12-15 MW per stuk
- Actieve windparken: Hollandse Kust Zuid & Noord, Borssele, Gemini
- Hogere capaciteitsfactor dan wind op land
Toekomst
- Doel: ~21 GW offshore wind in 2030 (bijgesteld naar ~23 GW in 2033 door vertragingen)
- Lange termijn: 30–40 GW in 2040 (kabinetsplannen)
- Nieuwe gebieden: IJmuiden Ver, Nederwiek, Doordewind (deels vertraagd)
- Integratie met waterstofproductie op zee
Zonnepanelen (fotovoltaisch) zetten zonlicht direct om in elektriciteit. Nederland is een van de koplopers in Europa qua zonnepanelen per inwoner.
Kenmerken
- Sterk seizoensgebonden: piekproductie in de zomer
- Mix van dak- en veldinstallaties
- Ruim 24 GW geïnstalleerd vermogen (2024/2025, groei zet door)
Toekomst
- Verdere groei door dalende paneelprijzen
- Integratie in gebouwen, geluidsschermen en wateroppervlakken
- Combinatie met batterijopslag wordt steeds rendabeler
Gascentrales zijn flexibel inzetbaar en springen bij wanneer zon en wind minder leveren. Aardgas is de minst vervuilende fossiele brandstof, maar stoot nog steeds CO2 uit.
Kenmerken
- Snel op- en af te schakelen (piekvoorziening)
- Ongeveer 400 g CO2 per opgewekte kWh
- Belangrijke rol als back-up voor hernieuwbare bronnen
Toekomst
- Geleidelijke afname door groei van hernieuwbaar
- Mogelijk overschakeling naar waterstof of biogas
- Blijft op korte termijn nodig voor leveringszekerheid
Kolencentrales produceren elektriciteit door verbranding van steenkool. Dit is de meest vervuilende fossiele brandstof met de hoogste CO2-uitstoot per kWh.
Kenmerken
- Ongeveer 900–1000 g CO2 per kWh (hoogste van alle bronnen)
- Resterende kolencentrales draaien op beperkte capaciteit
- Productie daalt al jaren door hoge CO2-prijs (ETS) en subsidies voor sluiting
Toekomst
- Wettelijk verbod op kolen voor elektriciteitsproductie per 2030
- In 2025/2026 nog operationeel, maar op steeds lagere bezetting
- Politiek debat over vervroegde sluiting vs. leveringszekerheid
De kerncentrale in Borssele (Zeeland) is de enige actieve kerncentrale in Nederland. Kernenergie levert stabiele basislast zonder directe CO2-uitstoot.
Kenmerken
- Vermogen: ~485 MWe netto (bruto ~512 MW)
- Zeer lage CO2-uitstoot tijdens productie
- Levert constante basislast, 24/7
Toekomst
- Bouw van twee nieuwe kerncentrales is in voorbereiding
- Ontwikkeling van kleine modulaire reactoren (SMR's)
- Debat over kernafval en veiligheid blijft actueel
Afvalenergiecentrales verbranden restafval en wekken daarmee elektriciteit en warmte op. De warmte wordt vaak gebruikt voor stadswarmtenetten.
Kenmerken
- Dubbele functie: afvalverwerking én energieopwekking
- Levert ook warmte aan huishoudens via warmtenetten
- CO2-uitstoot is deels biogeen (organisch afval)
Toekomst
- Minder restafval door verbeterde afvalscheiding
- Mogelijke toepassing van CO2-afvang (CCS)
Biomassacentrales verbranden organisch materiaal zoals houtsnippers, snoeiafval of landbouwresten om elektriciteit en warmte te produceren.
Kenmerken
- Wordt als CO2-neutraal beschouwd (theoretisch: hergroei compenseert uitstoot)
- Kan zowel elektriciteit als warmte leveren
- Regelbaar, in tegenstelling tot zon en wind
Toekomst
- Controversieel: discussie over daadwerkelijke duurzaamheid
- Subsidies worden afgebouwd voor grote centrales
- Focus verschuift naar biomassa voor warmte in plaats van elektriciteit
WKK-installaties produceren gelijktijdig elektriciteit en warmte, waardoor de energie-efficiëntie veel hoger is dan bij gescheiden opwekking. Veelgebruikt in de glastuinbouw en industrie.
Kenmerken
- Totaalrendement tot 90% (elektriciteit + warmte)
- Veel gebruikt in kassen, ziekenhuizen en industrie
- Draait meestal op aardgas
Toekomst
- Overschakeling naar groene waterstof of biogas
- Integratie met warmtenetten en seizoensopslag
Onder “andere bronnen” vallen kleinschaligere en opkomende technologieën die niet in een van de bovenstaande categorieën passen.
Voorbeelden
- Waterkracht: Beperkt in Nederland door het vlakke landschap. Kleine installaties in rivieren en sluizen.
- Geothermie: Warmte uit de diepe ondergrond, vooral gebruikt voor verwarming van kassen en gebouwen.
- Getijdenenergie: Experimenteel, benut het verschil tussen eb en vloed.
- Waterstof: Nog in ontwikkeling als opslagmedium voor overtollige groene stroom.