ISS / ARISS
Volg het ISS live boven Nederland en werk als zendamateur via ARISS.
Het Internationaal Ruimtestation (ISS) draagt een complete amateurradio-installatie: ARISS (Amateur Radio on the ISS). Hieronder volg je het station live boven Nederland, zie je wanneer het zichtbaar is, en lees je hoe je er als zendamateur zelf verbinding mee maakt.
Live positie
Het ISS cirkelt op ~408 km hoogte met ~28.000 km/u om de aarde — zo'n 16 omlopen per dag. De oranje lijn toont het afgelegde pad, de blauwe stippellijn de voorspelde baan. Positie via Where the ISS at?
Passages boven Nederland
De komende 10 dagen zijn er geen met het blote oog zichtbare passages (de ISS passeert wel, maar overdag of in de aardschaduw).
Abonneer op de zichtbare passages (iCal)Voeg toe aan je agenda, of bekijk ze in de Ham Events-kalender.
| Datum | Tijd | Max. hoogte | Richting | Duur | Zichtbaar |
|---|---|---|---|---|---|
| do 30 jul | 13:37 | 16.8° | Z → OZO | 4 min | Overdag |
| do 30 jul | 15:13 | 56.2° | WZW → O | 6 min | Overdag |
| do 30 jul | 16:49 | 80.4° | W → O | 6.5 min | Overdag |
| do 30 jul | 18:26 | 51.8° | W → ZO | 6 min | Overdag |
| do 30 jul | 20:04 | 15.2° | WZW → Z | 3.5 min | Overdag |
| vr 31 jul | 12:51 | 11.5° | ZZO → OZO | 2 min | Overdag |
| vr 31 jul | 14:25 | 42.3° | ZW → O | 6 min | Overdag |
| vr 31 jul | 16:02 | 86.5° | W → O | 6 min | Overdag |
| vr 31 jul | 17:38 | 63° | W → OZO | 6.5 min | Overdag |
| vr 31 jul | 19:15 | 21.3° | W → ZZO | 5 min | Overdag |
Berekend met SGP4 voor Dordrecht, bijgewerkt 29-07-2026 21:07. Een passage is zichtbaar als de hemel donker genoeg is én de ISS in zonlicht staat. Hoge passages (richting het zenit) duren het langst en zijn het makkelijkst te werken. Richting in kompaspunten (Z = zuid, O = oost).
Verbinding maken via ARISS
Aan boord staat in de Columbus-module een Kenwood-transceiver. Er zijn drie manieren om de ISS te werken of te beluisteren. Ontvangen mag iedereen zonder licentie; uitzenden mag alleen als geregistreerd radiozendamateur (in NL met een geldige roepnaam en machtiging).
Frequenties
| Mode | Uplink (zenden) | Downlink (ontvangen) | Bijzonderheden |
|---|---|---|---|
| FM-spraakrepeater | 145.990 MHz CTCSS 67,0 Hz | 437.800 MHz | Wereldwijd actief — de makkelijkste manier voor een QSO |
| APRS / packet | 145.825 MHz | 145.825 MHz | Simplex digipeater, 1200 baud AX.25 — meest gebruikte mode |
| Bemanning (spraak, Regio 1) | 145.200 MHz | 145.800 MHz | Vooral geplande ARISS-schoolcontacten |
| SSTV (beeld) | — | 145.800 MHz FM | Alleen tijdens speciale events (af en toe op 70 cm) |
Nederland valt in ITU-regio 1. Roepnamen van het station o.a. NA1SS, RS0ISS, DP0ISS.
Zo doe je het
1. De FM-repeater (aanrader voor je eerste QSO)
Stel je dual-band set in op een split: zenden op 145.990 MHz met een 67,0 Hz CTCSS-toon, ontvangen op 437.800 MHz. Roep kort tijdens een passage met genoeg hoogte (vanaf ~20° elevatie). Houd het kort — bij een gemiddelde passage van enkele minuten willen veel stations door de repeater.
2. APRS / packet
Zet zowel zenden als ontvangen op 145.825 MHz (1200 baud). Stuur een korte positie- of berichtpacket; de digipeater aan boord zendt 'm door. Je terugontvangen baken (of bevestiging via internet-gateways) is je bewijs van contact.
3. Doppler-correctie
Door de hoge snelheid verschuift de frequentie tijdens een passage. Op 70 cm (de 437-downlink) is dat fors: begin bij opkomst (AOS) ~437.810 MHz en stem geleidelijk af naar ~437.790 MHz bij ondergang (LOS). Op 2 m is de verschuiving klein (~±3,5 kHz) en meestal te verwaarlozen.
4. Antenne & uitrusting
Een handheld met een richtantenne (Arrow/Yagi) is ideaal, maar hoge passages lukken ook met een fatsoenlijke verticale/rondstraler. Voor alleen luisteren volstaat een eenvoudige ontvanger of SDR op de downlink-frequentie. Gebruik de passagetabel hierboven om het juiste moment te kiezen — hoe hoger de maximale elevatie, hoe sterker en langer het signaal.
Bronnen
- ARISS — Amateur Radio on the ISS (officiële status & schoolcontacten)
- AMSAT — Amateur Radio on the ISS (frequenties & modes)
- ISS Fan Club — frequenties